Lichtlijnig

kunst & cultuur

Drie monniken onderweg

by on jul.09, 2018, under Fryslân, kunst & cultuur, landschap

Enige tijd geleden liet ik hier al eens enkele foto’s zien van een paar van wilgentenen gemaakte baltsende kraanvogels, die bij De Veenhoop aan de rand de Kraanlânnen staan. Aan de Kleasterkampen bij Smalle Ee wijst een kleine wirwar van borden erop dat er ook hier wat te zien is …

Deels achter de boomwal verscholen ligt een wat hoger gelegen weiland. In het kader van het project WOODlandart is ook daar een fraai kunstwerk van wilgentenen verschenen. Op de oude kloosterheuvel staan sinds enige tijd drie van wilgentenen vervaardigde monniken die onderweg zijn. Net als de kraanvogels bij De Veenhoop zijn ook deze monniken bij Smalle Ee een verwijzing naar het verleden …

In de 13e eeuw stond op deze zandrug een Benedictijner klooster. Door dit klooster werd Smalle Ee een belangrijke plaats waar veel kennis en bestuurservaring bijeen kwam. Zo was tot ongeveer 1600 onder andere het grietenijbestuur (het huidige gemeentebestuur) in Smalle Ee gevestigd. Dit verklaart ook de huidige gemeentenaam Smallingerland, die afgeleid is van Smalle Ee als bestuurscentrum.

Toen in 1580 alle kloosters in Fryslân werden afgebroken, werd Smalle Ee een onbeduidend dorp. Niet veel later vestigde de grietman Van Haersma zich in Oudega. Zeven generaties Van Haersma hebben vervolgens vanuit Oudega de grietenij Smallingerland bestuurd. In de loop der tijd streefde het steeds verder groeiende Drachten Oudega voorbij. Uiteindelijk werd in 1831 het gemeentebestuur voorgoed verhuisd naar Drachten …

De monniken zijn het project van De Wilgen, Smalle Ee en Buitenstvallaat. De Trije Mûntsen Underweis zijn ontworpen door beeldhouwer Jitze Sikkema en uitgevoerd met de hulp van vele enthousiaste dorpsgenoten en de kunstenaars Derk den Boer en Fokke Veurman gemaakt van lichte geschilde wilgentenen en donkerbruin gekleurde, ongeschilde wilgentenen die in de buurt zijn gekapt.

Leave a Comment :, , , , , , , , , , , , , , , , , , more...


‘Baltsende kraanvogels’

by on jun.16, 2018, under Fryslân, kunst & cultuur, landschap, natuur

Toen Jetske en ik eind juni op zoek gingen naar de grutto, troffen we onderweg bij De Veenhoop eerst een paar andere, tamelijk vreemde vogels aan. Aan de rand van het natuurgebied ‘de Kraanlannen’ staan sinds kort een paar reusachtige baltsende kraanvogels …

Culturele Hoofdstad vond ze niet goed genoeg, maar dankzij steun van de gemeente Smallingerland en de Noardlike Fryske Wâlden heeft het project ‘WOODlandart’ toch een aantal fraaie kunstwerken opgeleverd van wilgentenen. De baltsende kraanvogels zijn daarvan een voorbeeld …

Deze wilgentenen kraanvogels hadden geen beter plekje kunnen krijgen. Het natuurgebied ‘de Kraanlannen’ dankt zijn naam aan de kraanvogels, die het gebied in lang vervlogen jaren bewoonden …

Onder de noemer ‘WOODlandart’ zijn er intussen al meer kunstwerken in het landschap verschenen. De kunstwerken moeten inwoners en bezoekers attent maken op het Nationaal Landschap Noardlike Fryske Wâlden met haar kenmerkende coulisselandschap. De kunstwerken worden gemaakt van puur natuurlijk materiaal, zoals kweekwilgen en/of restmateriaal van boerenbedrijven …

Leave a Comment :, , , , , , , , , , , , , , more...

LF2018 is begoun

by on jan.27, 2018, under ditjes & datjes, Fryslân, kunst & cultuur, landschap

It hat efkes duorre, mar nei jierren fan organisaasje en tarieding is it dan dochs sa fier: Ljouwert-Fryslân Kulturele Haadstêd fan Europa 2018 is begoun. De offisjele iepening is jûn pas, mar yn feite ha tûzene skoalbern justermiddei it startsein al jûn troch rûnom yn de provinsje tagelyk it klublied “Seis oere thús” fan LF2018 te sjongen. Dêrnjonken binne der justerjûn op alderhanne plakken moaie en spannende ferhalen ferteld.

Ik moat earlik sizze dat ik der de ôfrûne jierren net altyd likefolle betrouwen yn hawn ha, mar ik ha wol it gefoel dat it no rûnom yn’e provinsje echt begjint te brûzjen. Neidat ik it programma fan LF2018 earder al ris besjoen hie op de webside, ha ik juster de app LF2018 op myn tillefoan en iPad ynstallearre. No, ik kin jim sizze dat jo der wol dwyl fan yn’e holle wurde kinne, safolle is der fan’t jier te dwaan yn ús moaie Fryslân. It hat der alle skyn fan dat LF2018 echt in prachtich jier fan, foar en troch ús Fryske mienskip wurdt.

Ik sil besykje om der sa no en dan ris earne in krintsje út te pakken …

LF2018 is begonnen

Het heeft even geduurd, maar na jaren van organisatie en voorbereiding is het nu dan toch zo ver: Leeuwarden-Fryslân Culturele Hoofdstad van Europa 2018 is begonnen. De officiële opening is weliswaar pas vanavond, maar eigenlijk hebben duizenden schoolkinderen gistermiddag al het startsein gegeven door overal in de provincie gelijktijdig het clublied “Seis oere thús” van LF2018 te zingen. Daarnaast zijn er gisteravond op allerlei plaatsen rondom in de provincie mooie en spannende verhalen verteld.

Ik moet eerlijk zeggen dat ik er de afgelopen jaren niet altijd evenveel vertrouwen in heb gehad, maar ik heb het gevoel dat het nu toch echt begint te bruisen in de provincie. Nadat ik eerder deze week het programma van LF2018 al eens op de website had bekeken, heb ik gisteren de app LF2018 op mijn telefoon en iPad gezet. Welu, ik kan je vertellen dat het me bijna begon te duizelen, er valt dit jaar ongelooflijk veel te zien en te beleven in ons mooie Fryslân. Het lijkt erop dat LF2018 echt een prachtig jaar van, voor en door de Friese gemeenschap wordt.

Ik zal proberen zo nu en dan ergens een krentje uit de pap te vissen …

Leave a Comment :, , , , , , , , , , , , , , more...

De Joodse begraafplaats bij Dalen

by on nov.20, 2017, under kunst & cultuur, landschap

“Het is een plek waar je af en toe de stilte kunt horen,” schreef boerin Hendrika gisteren in reactie op ‘Kunst achter de wringe’. Dat is mij indertijd eerlijk gezegd niet echt opgevallen. Slechts enkel honderden meters verderop aan dezelfde weg was dat die dag wel zeker het geval. Bij de voormalige Joodse begraafplaats van Dalen werd de stilte slechts verbroken door het gekwinkelier van vogels en het geritsel van bladeren aan de omringende bomen en struiken …

Toen zich in het begin van de achttiende eeuw enkele joodse gezinnen in Dalen gevestigd hadden, kochten zij buiten het dorp een stukje grond voor de aanleg van een eigen begraafplaats. In verband met de door Ezechiël uitgesproken profetie (Ezechiël 37!), dat alle overleden joden eens lijfelijk uit hun zouden worden opgewekt om naar Israël terug te keren, was het zeer belangrijk, dat de graven de eeuwen door onberoerd zouden blijven. Vandaar de verwerving van de begraafplaats in eigendom …

Toen de joodse gemeente van Coevorden in 1768 de beschikking kreeg over een eigen synagoge met begraafplaats, bezochten de Daler Joden hier voortaan de diensten en werden er ook begraven. De Daler begraafplaats raakte hierdoor buiten gebruik, maar bleef in overeenstemming met de joodse regels tot op de dag van vandaag onaangetast aanwezig …

Het aantal joden in Dalen was nooit groot. In 1942 bedroeg het 16 personen, waarvan er dertien werden weggevoerd en vermoord. Hun namen zijn te lezen op het bovenstaande plaquette op een gedenksteen bij de begraafplaats …

Vanaf 1997 werd gewerkt aan de restauratie van de oude begraafplaats. Dat jaar werd een gedenksteen geplaatst (zie foto). Met het plaatsen van een hek was in juli 2001 de restauratie voltooid.
Op de begraafplaats staat slechts één grafsteen, die van Samuel Visser. Hij overleed in 2001 en werd dus pas na de restauratie van de begraafplaats begraven. Hoeveel mensen hier in totaal zijn begraven en wat er met de andere grafstenen is gebeurd, is niet bekend …



Informatie: Wikipedia en online begraafplaatsen

Leave a Comment :, , , , , , , , more...

Zoekt u iets?

Gebruik het zoekveld om de site te doorzoeken:

Nog niet gevonden wat u zocht? Schrijf een reactie bij een bericht of neem contact op via de e-mail!