Lichtlijnig

Van zweeftrein naar boemeltje

door op 25 nov 2009 om 12:30 uur, onder ditjes & datjes, landschap

Al vanaf het begin van de jaren zestig wordt er in de gemeente Smallingerland, en dan vooral in de hoofdplaats Drachten, gewedijverd voor aansluiting op het landelijk spoornet. Tot tweemaal toe, in de jaren 80 en rond de eeuwwisseling, werden er uitgewerkte plannen gemaakt om de Zuiderzeelijn op korte termijn aan te leggen.

De meest ambitieuze variant van de diverse spoorverbindingen die werden onderzocht was die van een magneetzweefbaan, waarmee reizigers vanaf Schiphol met een snelheid van ruim 400 km via de Flevopolders, Heerenveen en Drachten naar Groningen zouden kunnen zweven. Het rijk en de noordelijke provincies waren het eens over de financiering en de gemeente Smallingerland was bereid zelf € 18 miljoen op het kleed te leggen. Aansluiting op de magneetzweefbaan naar Hamburg zou slechts een kwestie van tijd zijn, eindelijk zou Drachten worden opgestoten in de vaart der volkeren …

En waarachtig, op 1 januari 2000 was hij er al: de oudjaarsploeg De Folgeren had – met medeweten van eigenaar Siemens – een prototype van de magneetzweefbaan vanuit het Duitse Lathen naar Drachten gesmokkeld. De gemeente Smallingerland zag er de grap wel van in en besloot het voertuig over te nemen van Siemens. Jarenlang heeft het prototype als blikvanger naast de A7 gestaan …

Eind 2004 werd duidelijk dat een echte magneetzweefbaan er nooit zou komen, vooral omdat het plan financieel niet haalbaar was. Vanaf dat moment werd er ingezet op een hogesnelheidslijn (HSL), maar in 2006 werd duidelijk dat ook dat niet haalbaar was. De Zuiderzeelijn verdween helemaal uit beeld, toen de rijksoverheid besloot te investeren in de spoorverbinding tussen Lelystad en Zwolle, de Hanzelijn.

Drachten bleef ook nu weer verstoken van een spoorverbinding. Het prototype, dat in de loop der jaren stond te verloederen en ten prooi viel aan graffiti-‘artiesten’, had geen promotionele waarde meer voor de gemeente, en werd teruggebracht naar Duitsland …

Daarmee is het verhaal echter nog (lang) niet ten einde. De hoge heren van het dorp blijven in Drachten alles in het werk stellen om maar een eigen treinstation te krijgen. Wat voor trein er gaat rijden lijkt intussen niet meer zo belangrijk. In de laatste variant is er zelfs al sprake van een enkelspoor van Heerenveen naar Groningen v.v. Een boemeltje dus …

“Maar,” zo betoogde burgemeester Bert Middel gisteravond tijdens een extra raadsvergadering, “dat spoor wordt wel meteen aangelegd op een harde bedding, zodat er in de toekomst zonder al te grote investeringen hogesnelstreinen kunnen rijden …”

Hoe dat gefinancierd gaat worden is overigens nog even de vraag. De aanleg van het spoor tussen Heerenveen en Groningen kost € 730 miljoen, waarvan de gemeente € 24 miljoen(!) moet bijdragen. Vorige week kwam het college van B & W naar buiten met het voorstel om dit bedrag te financieren door de OZB de komende 12 jaar te verhogen met 20%. Kijk, dat is nog eens een fijn plan in crisistijd …

Een storm van kritiek viel het college ten deel, niet alleen van burgers en bedrijfsleven, maar gelukkig ook van vrijwel alle partijen in de gemeenteraad. Alleen de Christen Unie kon zich in het voorstel vinden. De overige partijen hebben het college terug gestuurd met de opdracht om met alternatieven te komen. Burgemeester Middel kon zich hier als portefeuillehouder wel in vinden, maar wilde wel dat er voor 1 januari knopen worden doorgehakt, omdat het na die datum wettelijk niet meer mogelijk is om de OZB met 20% te verhogen …

Hoe de discussie zich verder ook zal ontwikkelen, één ding is duidelijk: die trein gaat de Smallingerlandse burger linksom of rechtsom handen vol geld kosten. Nu wil ik best bijdragen aan een gedegen spoorverbinding, maar daar hebben we het hier mijns inziens niet over. Dit boemeltje op enkelspoor heeft geen enkele meerwaarde t.o.v. de bus, zeker niet als die straks in en rond Groningen en Heerenveen meer vrije baan krijgt. Voor de economische groei heeft zo’n spoorverbinding in ieder geval weinig betekenis, want dan zouden plaatsen als Hardegarijp, Veenwouden en Buitenpost, die al sinds mensenheugenis aan het boemelspoor tussen Leeuwarden en Groningen liggen, Drachten al lang voorbij gestreefd moeten zijn …

Nee, ik zie het met die spoorverbinding hier helemaal niet zitten. Het kost veel geld en het levert hoegenaamd niets op. Ik denk dat men in de Friese Zuidwest Hoek een stuk beter af is. Daar heeft de Friese Stoomtrein Maatschappij de financiering van € 8 miljoen rond gekregen om vanaf volgend jaar mei 8 maanden per jaar een stoomtrein te laten rijden tussen Sneek en Stavoren …

:, , , , , , , ,

25 Comments for this entry

  • Hanny

    Je hebt het hele verhaal mooi in beeld gebracht.
    De burgers zijn vast de dupe van iets wat geen meerwaarde voor ze heeft.

  • Jetske

    Mijn complimenten wat heb je hier het hele verhaal vanaf de eerste ontwikkelingen tot heden heel goed neergezet zowel in tekst als wat betreft de foto’s! 🙂
    O.Z.B. verhoging lijkt nergens op. Toch maar gewoon blijven bij de Interliner?

  • Annemarie

    Maarja, of dat nou zo slecht is? Want zo’n boemeltje rijdt er al jaren tussen Leeuwarden en Groningen…

    Persoonlijk zit ik liever in de trein dan in de bus eigenlijk. 🙂

    We zullen het wel zien…

  • Peter

    Ja Jan soms (lees dagelijks) vraag een mens zich af of de “meneren” die zulks bedenken en zo gemakkelijk met het geld wat ze innen op de burgers omgaan, niet ergens toch een heel klein (lees enorm gat) in hun hoofd (lees kop en hand) hebben. Van je oude stoomloc smelt ik gewoon wat een geweldig apparaat eigenlijk en wat een monster van ijzer….

  • Frans54

    Je had mijn versie van het verhaal al gelezen zag ik, maar dat van jou is wel mooi aangekleed, vooral met die stoomloc. En we zijn het inderdaad duidelijk met elkaar eens, nu de hoge heren nog zien te overtuigen.

  • Jetske

    OT, vanmiddag hoofdcomputer gecrashed. Zit nu op laptop dochter. Ben erg blij met jouw lijst van medebloggers zo kan ik toch zoveel mogelijk “mijn reader” bij langs. 🙂

    Computer vanmiddag direct weggebracht, naar een andere reparateur dan we hadden, vertrouwen in de vorige is weg. 🙁

  • Wieneke

    Wat ik zo gek vind, is dat Camiel Eurlings het vast beloofd heeft, dat Drachten een NS station gaat krijgen. Ik had me er al mateloos op verheugd eerlijk gezegd. Maar nu zal het op deze manier wel niet lukken. Jakkes!

  • John

    Ook de automobilist betaalt dik mee aan het openbaar vervoer. Maar je ziet er helaas weinig voor terug.

  • Gelkinghe

    Die zweeftrein was gewoon veel te ambitieus. Het Noorden had van meet af aan moeten inzetten op een conventionele Zuiderzeelijn, dat had aardig wat meer kans van slagen gehad dan dat avant garde gedoe. Het lijntje dat er nu aan zit te komen, is in wezen een tweedekans voorschot op een conventionele Zuiderzeelijn. En ik ben vòòr aanleg.
    Trein heeft altijd een meerwaarde op de bus, qua comfort. Zo ruim baan als een trein heeft, krijgt een bus nooit, want zelfs vrije busbanen kruisen in binnensteden andere wegen.
    Wat betreft economische groei gaat de vergelijking tussen Drachten en plaatsen als Hurdegeryp etc. mank, omdat er nu al veel meer volk etc woont in Drachten. De plaats is in economisch opzicht nu al veel dynamischer.
    Tot slot nog dit: de benzineprijs zal op termijn alleen maar stijgen. We moeten voorbereid zijn op een toekomst dat autorijden nog maar voor weinigen is weggelegd.

    • Jan K. alias Afanja

      @Gelkinghe:
      Aangezien vrijwel de voltallige gemeenteraad voor aanleg van het spoor is, zal het er ook vast wel komen als het aan Smallingerland ligt. Ik vind het echter idioot dat de gemeente indertijd € 18 miljoen moest bijleggen voor een volwaardige Zuiderzeelijn, terwijl een enkelspoors dieseltrein ons nu € 24 miljoen moet kosten.
      Dat dit via een verhoging van 20% op de OZB zou moeten worden binnengehaald vind ik helemaal dieptreurig. Niet alleen treft dit een groot deel van de inwoners van de gemeente direct in de portemonnee, maar de gemeente prijst zich daarmee ook als vestigingsplaats voor het bedrijfsleven uit de markt. Als je Philips zo snel mogelijk weg wilt hebben, dan moet je met dit soort plannen komen.
      Afijn, ik wacht af waar het college in december mee komt. Ik verwacht een compromisvoorstel waarbij de rioolbelasting en de OZB zullen worden verhoogd, en dat er bezuinigd gaat worden op grote projecten zoals het nieuwe cultuurcentrum en andere plannen in het centrum van Drachten. Kortom: halfslachtigheid alom.

  • Me!

    Een prachtig verhaal gelardeerd met mooie beelden.

  • Tiny

    Het zal idd heel veel geld kosten en niet rendabel waarschijnlijk.
    Laat de stoomtrein maar rijden en of de bus.
    Als ik naar groningen wil, neem ik ook de bus.
    moet anders eerst met de bus naar Hoogeveen en dan op de trein, ben veel langer onderweg en is veel duurder.
    Mooie foto van de stoomtrein, blijft genieten.
    Greoten.

  • klaproos

    geef mij zo’n ouwe stomer maar jan dat spreekt me wel aan 🙂

  • Ada

    Wat een verhaal Jan maar ik ben het wel met je eens… laat maar zitten die treinverbinding….De stoomtrein lijkt me wel leuk voor iedereen, hobbyisten en toeristen én bevolking… Hoewel wellicht wat subsidie nodig is…. fijne avond nog

  • Jan

    Wat een verhaal heb je ervan gemaakt . Je hebt ook nog iets vergeten tussentijd. Wubbo Ockels kwam destijds ook nog met die superbus….Die zweeftrein vond ik direct al te zweverig. Borrelpraat !! Maar ook de plannen voor een dubbel/enkel-spoor zijn erg duur. Niet omdat ik nu bus chauffeur ben maar zet snel bussen in en zorg er voor dat in de knelpunten busbanen…Kijk als zo,n ding ook vast staat in de file schiet je er niet mee op . Ik denk dat zoiets eerder haalbaar is . We wachten het af Jan,maar ik blijf het net zoals jij volgen…Gr. Jan

  • boomkruiper

    Doe mij die stoomtrein maar 🙂 Al die vervoersplannen daar komt hier in het Noorden toch nooit iets van terecht denk ik zo. Maar die 20 procent dat is bij de mensen het vel over de oren trekken

  • Miriam

    Wat een plannen Jan, altijd zo ambitieus die heren! Ik ben blij met mijn autoke…. Hier is het openbaar vervoer ook niet strak geregeld. 2x per dag een bus of zo…

  • thea

    het blijft altijd om geld draaien en
    24 miljoen voor een enkelspoor is belachelijk hoog.

  • Bep

    Wat een verhaal met mooie bijpassende foto’s, geef mij maar het boemeltje.
    Ze zijn er hier ook goed in om ons geld weg te gooien, zouden een multicultureelcentum ktijgen.
    Zijn al tonnen uitgegeven word het afgeblazen omdat het duurder word dan gepland.

  • antsje

    Ik heb zo iets van wat gaat het allemaal kosten.
    Zou het zoveel uit maken al je een goede spoor verbinding hebt. Ik weet het niet
    Het is net als je schrjft wat betreft de dorpen die wel aan spoor liggen zoveel beter zijn zij er toch ook niet van geworden

  • aargh

    Het zou een heel stel Q-liners schelen die nu met een bloedgang de stad binnen denderen, ik schrik me altijd rot van die dingen.
    Philips blijft wel hoor, de werknemers wonen toch al grotendeels elders 😉
    Voor ons was daarentegen een goede spoorverbinding altijd een absolute voorwaarde om ergens te willen wonen.

  • H@@Pee

    Ik las al van de plannen om de OZB in Dr888 te verhogen. Mooie bijpassende foto’s heb je erbij geplaatst Jan.
    Kan me nog goed herinneren, dat het prottype van de zweeftrein bij het adverium stond.

Laat een reactie achter

Zoekt u iets?

Gebruik het zoekveld om de site te doorzoeken:

Nog niet gevonden wat u zocht? Schrijf een reactie bij een bericht of neem contact op via de e-mail!