Lichtlijnig

Zo, de kerstvakantie is voorbij, Aafje is weer aan het werk, en dus kan ook hier het leven zijn normale ritme weer hernemen. Laat ik eens beginnen met een korte terugblik op het weer in december. Eigenlijk kan ik daar snel klaar mee zijn: december was zacht, nat en somber. Ik heb in december slechts 4 zonnige dagen kunnen noteren. Op één van die dagen heb ik op 12 december een prachtige fotokuier gemaakt naar de nieuwe uitkijktoren “Romsicht” in de Jan Durkspolder …

Op verreweg de meeste dagen was het grijs en triest in december. Dat wil echter geenszins zeggen dat het koud was, integendeel: in ons tuintje ben ik uitgekomen op een gemiddelde temperatuur van 5,5 ºC. Daarmee is december ruim twee graden warmer dan het langjarig gemiddelde over de periode 1971-2000. Bij het KNMI in De Bilt lag de temperatuur zelfs 2,5 graden hoger dan het langjarig gemiddelde …

Normaal telt december hier gemiddeld ca. 12 vorstdagen (minimumtemperatuur lager dan 0,0 °C). In 2011 heb ik in december slechts 2 vorstdagen kunnen noteren, omdat het alleen op 10 en 19 december even heel licht heeft gevroren. Over ijsdagen (maximumtemperatuur lager dan 0,0 °C) hoeven we het niet eens te hebben. Normaal zijn dat er gemiddeld 3 in december, ditmaal hebben ze zich niet voorgedaan. Van ijsvorming was dan ook geen sprake, het water kon rustig blijven stromen. Nou ja, rustig … Bij één van de sluizen in de Tjonger zocht het water zich op 17 december al wild kolkend een weg door de bypass van de sluis …

Na een kurkdroge novembermaand, waarin in ons tuintje slechts een schamele 4 mm regen viel en waarin de scheepvaart problemen kreeg als gevolg van de lage waterstand, werd in december de basis gelegd voor het extreem hoge water in het noorden van het land in de eerste week van 2012. In december viel in ons tuintje 154 mm regen, tegen normaal ca. 74 mm …

Geen wonder dus dat het water kolkend zijn weg stroomafwaarts zocht …

Ik sluit af met een foto van de zonsondergang van 17 december bij de Leijen. Deze foto heeft alles in zich om december te verbeelden: een beetje zon, veel donkere wolken en als we nog even zouden kunnen wachten weer een dikke regenbui …

Hoewel we in beide gevallen kunnen spreken van mooi weer, kunnen de verschillen groot zijn in de aanloop naar kerst.
De eerste foto heb ik in december 2007 gemaakt bij een temperatuur van ongeveer -2 ºC in het Weinterper Skar …

De tweede foto heb ik vanmiddag rond dezelfde tijd op hetzelfde plekje gemaakt bij een temperatuur van ongeveer 7 ºC …

Dat zul je nou altijd zien … Is de lucht weer eens het grootste deel van de dag helderblauw, heb ik na een slechte nachtrust volstrekt onvoldoende kracht in mijn benen om even een kuiertje in de zon te maken. Omdat een vervolg op de buiïge serie van gistermiddag niet echt past bij het weerbeeld van vandaag, maak ik er een korte terugblik op de mooie herfst van 2011 …

Met in De Bilt een gemiddelde temperatuur van 11,4 °C tegen een langjarig gemiddelde van 10,6 °C, eindigde de herfst volgens het KNMI op de negende plaats in de top tien van zachtste herfsten sinds 1901. In ons tuintje ben ik uitgekomen op een gemiddelde temperatuur van 10,8 °C, daarmee was het precies een graad warmer dan het langjarig gemiddelde over de periode 1971-2000. Geen wonder dat de koeien begin september nog wel even wilden pootjebaden …

Na de natte zomer viel het op veel plaatsen niet mee om de gewassen van het zompige land te halen, vooral maïs bleef noodgedwongen langer dan normaal op het land staan. Het vee had echter geen enkel probleem met de mooie herfst, tot ver in november stonden er koeien in de nog steeds grazige groene weiden …

De herfst was gemiddeld over het land droog met 142 mm regen tegen een langjarig gemiddelde van 243 mm. Het droge karakter van de herfst werd voornamelijk veroorzaakt door november. Het was volgens het KNMI de droogste novembermaand sinds tenminste 1906 met gemiddeld over het land slechts 9 mm neerslag tegen een langjarig gemiddelde van 82 mm. In ons tuintje ben ik deze herfst uitgekomen op 163 mm neerslag, tegen langjarig (1971-2000) ca. 231 mm …

Het was een prachtige herfst, die zich zeker in de eerste week van november van zijn mooiste kant liet zien. Van 14 tot 25 november volgde een periode waarin het voor het eerst sinds lange tijd vrijwel dagelijks mistig was, maar dat kon het beeld van de mooie herfst niet overschaduwen …

En intussen is de winter zacht en regenachtig van start gegaan. Tot op dit moment is er in december in ons tuintje 112 mm neerslag gevallen, helaas is dat vrijwel alleen in de vorm van regen en wat hagel neergedaald. Een winterse witte kerst lijkt er dit jaar niet in te zitten.

We hebben tot dusver een heerlijk rustige herfst met ongewoon hoge temperaturen, het is alleen zo jammer dat we er hier in het noorden de laatste tijd wat sneu vanaf komen voor wat betreft het aantal uren zon. Vorige week was het alleen zonnig op maandag, de dag waarop ik bij de Zwartendijksterschans was. Daarna moesten we wachten tot afgelopen dinsdag voordat het zonnetje weer volop scheen. Nadat ik een week lang op diverse weblogs uit zuidelijker en zonniger oorden de mooiste herfsttinten voorbij had zien komen, kwamen die kleuren nu eindelijk ook bij ons fraai tot hun recht …

Rond half elf ‘s ochtends vertrok ik dinsdagochtend om een mooie rit door de bosrijke omgeving van Beetsterzwaag en Bakkeveen te maken. Op een aantal plaatsen heb ik een tussenstop gemaakt om wat plaatjes te schieten. De eerste stop was bij Olterterp (foto boven). Vervolgens ben ik doorgereden naar Heidehuizen. Daar hing nog wat vocht in het bos, zodat ik er een tijdje heb lopen spelen met de lichtstralen die over en door de kleurige bladeren speelden …

Ook langs de Opsterlandse Compagnonsvaart heb ik de auto een paar keer in de berm gezet om wat foto’s te maken van het gouden lint op en aan de waterkant, zoals hier tussen Lippenhuizen en Hemrik …

De volgende stop was in de buurt van Bakkeveen, waar ik wat foto’s heb gemaakt van de struwelen en de afwisselend groene en roestbruine kleurschakeringen van de bomen die de Pûpedobbe omzomen …

Voor vandaag sluit ik af met een foto van een takje met fonkelende zilveren randjes, dat zomaar ergens in het bos in tegenlicht met zijn aftakelende herfstbladeren hing te pronken …

Maandagmiddag kwam ik langs de Zwartendijksterschans, een schans uit de Tachtigjarige Oorlog, die in het noordwesten van de provincie Drenthe ligt. Omdat het zonnetje op dat moment scheen, besloot ik even een kuiertje over het oude bolwerk te maken …

Tijdens mijn rondgang ontdekte ik dat er nog verschillende planten in bloei stonden. Dat was om te beginnen het geval met de brem, maar die kon ik als gevolg van de stevige wind niet scherp op de foto krijgen …

Ook het wettelijk beschermde grasklokje stond op verschillende plaatsen vrolijk te bloeien. Alweer vanwege de harde wind heb ik heel wat pogingen ondernomen, voordat ik er een paar acceptable foto’s van had gemaakt …

Een stukje verderop hingen nog wat bramen, maar omdat die nog niet rijp waren, heb ik ze maar laten hangen …

Toen ik bijna rond was, trof ik nog wat uitbundig bloeiend vingerhoedskruid aan …

De relatief hoge temperaturen van de laatste tijd geven de herfst nog wat extra kleur, behalve met herfsttinten wordt het landschap hier en daar ook getooid met vrolijke zomerse kleuren …

Het zachte weer verveelt me nog steeds niet, het is alleen zo jammer dat de zon zich hier sinds maandag nauwelijks meer heeft laten zien, want in het grijze weer komen de herfstkleuren niet echt tot hun recht.