Lichtlijnig

Garanties worden niet gegeven wanneer het om weersverwachtingen gaat. Dat geldt voor ons dagelijkse weer hier op planeet aarde, maar dat geldt evenzeer voor verwachtingen m.b.t. het ruimteweer. Na een uitbarsting op de zon in de X-klasse die op de aarde is gericht, hebben we ook in Nederland mogelijk kans om het poollicht te kunnen zien. Of en wanneer het ook daadwerkelijk zover komt, is afhankelijk van diverse zaken, zoals de snelheid waarmee de zonnedeeltjes de aarde bereiken, de dichtheid van de zonnedeeltjes, de richting van het magnetisch veld en niet te vergeten de helderheid van de hemel en de mate van lichtvervuiling. Wil je hier meer over lezen, kijk dan eens op deze pagina …

De ervaring heeft me in oktober 2003 en januari 2005 geleerd, dat de jacht op het poollicht vooral bestaat uit wachten en kijken naar de diverse grafiekjes op internet. Geduld is een schone zaak, en dat heeft me in 2003 na een paar spannende dagen en nachten gedurende twee avonden en nachten een scala aan poollichtfoto’s opgeleverd. De bovenstaande foto toont het eerste poollicht dat ik op 29 oktober 2003 heb mogen aanschouwen bij Uithuizen (Gr). Hieronder staat één van de foto’s die ik een dag later heb gemaakt bij De Deelen …

Ook ditmaal wordt het geduld van liefhebbers en nieuwsgierigen weer flink op de proef gesteld. De wolk met geladen zonnedeeltjes (CME – Coronal Mass Ejection), die dinsdag omstreeks 2:00 uur van de zon is vertrokken, is nog steeds niet bij de aarde aangekomen. Dat kan betekenen dat de snelheid niet erg hoog is, maar het is ook nog wel mogelijk dat de CME de aarde net mist. Solarstormwatch heeft zijn verwachting omtrent de aankomst van de CME intussen bijgesteld: Solarstorm expected at Earth 09 GMT 18 February. Datbetekent dat we mogelijk opnieuw een nachtje vruchteloos moeten wachten tot ca. 10 uur vrijdagochtend. Of er dan morgenavond nog zoveel van de zonnestorm over is, dat we er hier iets van zullen merken, moeten we ook maar afwachten …

Of het zo spectaculair wordt als in de vroege uurtjes van 31 oktber 2003 (zie bovenstaande foto), valt zeer te betwijfelen. Maar je weet het maar nooit met poollicht, en ook een beetje poollicht is poollicht! Kortom: ik blijf voorlopig op mijn post om de ontwikkelingen te volgen.

In ons tuintje, dat intussen helemaal gehuld is in herfsttooi, werd mijn blik vanmiddag getrokken door wat vlekjes op een paar blaadjes …

Ook de vlekjes van een lieveheersbeestje dat op een van de vlinderstruiken rondscharrelde vielen me op …

En dat brengt me vervolgens op de zon …

Nadat er ruim twee jaar vrijwel geen vlekje op de zon te zien is geweest, is er de afgelopen dagen eindelijk weer eens een mooie en snelgroeiende zonnevlek ontstaan op het oppervlak van de zon. Volgens Spaceweather gaat om een actieve vlek die bij de nieuwe zonnecyclus (nr. 24) hoort, en daarmee lijkt er nu echt een eind te zijn gekomen aan het zonneminimum dat in maart 2007 is begonnen …

Zonnevlekken spelen een belangrijke rol bij het ontstaan van poollicht. Daar zal ik nu niet verder over uitwijden, dat komt nog wel eens tegen de tijd dat er ook in onze regionen weer kans is op poollicht. Wel is het zo, dat de kans op poollicht vanaf de herfst altijd wat groter is, omdat de nachten weer langer en donkerder worden. Nadat zich vorige week zaterdag op de zon een explosie voordeed, die een grote hoeveelheid zonnedeeltjes naar de aarde slingerde, is er in de poolstreken begin deze week voor het eerst sinds lange tijd weer op uitgebreide schaal poollicht gezien. Mooie foto’s daarvan zijn te zien in de Aurora Photo Gallery van Spaceweather …

De bovenstaande foto is niet afkomstig van Spaceweather, dit plaatje komt uit mijn eigen archief. De foto is gemaakt op 29 oktober bij Uithuizen (Gr.), ten tijde van een hectische periode waarin er ook in ons land op grote schaal poollicht te zien was. Zo mooi zal het voorlopig waarschijnlijk niet worden, want daarvoor is meer activiteit op de zon nodig dan er nu te zien is, maar het begin is er weer.