Lichtlijnig

Deze foto’s heb ik ongeveer twee weken geleden gemaakt, toen ik tijdens een ritje zag hoe deze bui kwam opzetten …

These shots were made about two weeks ago, when I saw a shower coming up during a ride …

Op enige afstand kan ik op zijn tijd erg genieten van dergelijke imposante wolkenpartijen …

At some distance I really like to see this kind of impressive clouds now and then …

Een passerend vliegtuig zorgde uiteindelijk nog voor een fraaie bonus …

A passing plane gave the sky a nice bonus in the end …

Wil je meer Skywatchfoto’s zien? Klik dan op het logo …

Wanna see more Skywatch photos? Just click the logo ...

Prettig weekend! … – … Enjoy your weekend!

Terugblikkend durf ik wel te stellen dat het weer allerminst saai was in 2012, want het had van begin tot eind een zeer wisselvallig karakter. Dat begon al meteen met een zeer zacht en nat begin van de winter. Nadat er in december 2011 in ons tuintje al 154 mm regen was gevallen, kwam daar in januari nog eens 112 mm bij. In Noord-Nederland dreigden op verschillende plaatsen overstromingen. Er werden op verschillende plaatsen nooddijken aangelegd en het Woudagemaal werd onder stoom gebracht om water van de Friese boezem te kunnen lozen op het IJsselmeer. Ook werden in Fryslân voor het eerst retentiepolders onder water gezet om wateroverlast in bewoonde gebieden te voorkomen. Op 5 januari lag de retentiepolder It Eilân er nog goeddeels droog bij (foto linksonder), een dag later stond hij onder water (foto rechtsonder) …

En het bleef in 2012 niet bij een natte januari. Nadat de periode februari-mei relatief droog was verlopen, volgde een kletsnatte zomer. Normaal gesproken valt er in onze omgeving in de zomer ca. 200 mm regen, in de zomer van 2012 viel met 401 mm de dubbele hoeveelheid neerslag. Omdat ook oktober en december weer erg nat verliepen, moest in de laatste week van het jaar het bijna 100 jaar oude Woudagemaal opnieuw onder stoom worden gebracht. In ons tuintje viel in 2012 in totaal 1046 mm neerslag, over de periode 1971-2000 was dat gemiddeld 770 mm. Dat cijfer komt mooi overeen met het beeld dat door het KNMI wordt geschetst in het jaaroverzicht: “Van de KNMI-stations was Leeuwarden in 2012 het natst met 1043 mm. In het oosten en zuidoosten werd de minste neerslag afgetapt. Diverse stations kwamen daar uit op ca. 750 mm. In De Bilt werd 878 mm geregistreerd tegen 835 mm normaal …”

Na twee uiterst zachte wintermaanden werden we eind januari ineens verrast door een periode met echt ouderwets winterweer. Tussen 30 januari en 8 februari was er voor het eerst in vijftien jaar sprake van een officiële koudegolf. De landelijk laagste temperatuur van 2012 werd gemeten in Lelystad op 4 februari: -22,9 °C, in ons tuintje werd het op die dag -16,9 °C. Even, heel even werd er zelfs gedacht aan een Elfstedentocht, maar daarvoor lag er met name in de zuidwest hoek van Fryslân toch echt te weinig ijs. Zo snel als koning winter kwam, zo snel verliet hij ons ook weer, waardoor de winter uiteindelijk toch nog als ‘zacht’ de boeken in ging. Maar hoewel de tocht der tochten er niet in zat, was er dagenlang volop ijspret …

Na de zachte winter volgde ook een zacht voorjaar. Dat kwam vooral door de maand maart, deze eindigde op een derde plaats in de rij van zachtste maartmaanden in ruim een eeuw. Normaal ligt de gemiddelde temperatuur in maart in ons tuintje rond de 5 graden, in 2012 kwam ik uit op 7,5 °C. Met uitzondering van augustus zaten er verder weinig uitschieters in wat de temperatuur betreft. De zomer begon met koel, nat en somber weer. De vakanties in juni en juli vielen voor velen in het water, maar wie in augustus zijn vrije dagen had gepland was veel beter af. De maand was warm en zonnig met in het weekeinde van 18 op 19 augustus tropische temperaturen. Ell in Limburg registreerde 36,7 graden, de landelijk hoogste stand van 2012. In ons tuintje bereikte het kwik op 19 augustus een hoogste stand van 32,5°C …

Zoals al eerder gezegd, het was vooral wisselvallig in 2012. Gedurende de hele zomer trokken er regelmatig zware buien met hagel, onweer en windstoten over het land, die her en der tijdelijk voor overlast zorgden. Een gevaarlijke situatie deed zich op 4 augustus voor bij Steenwijkerwold, waar als gevolg van een valwind de grote tent van het Dicky Woodstock Festival instortte. Eind augustus viel in Friesland 50 tot 75 mm en lokaal meer dan 100 mm binnen één etmaal …

De hoogste en de laagste temperaturen van het afgelopen jaar …

Gelukkig was het niet allemaal kommer en kwel. Nadat juni en juli goeddeels in het water waren gevallen, deed augustus zijn best om nog wat van de zomer te maken. Er viel weliswaar ook in die maand meer dan twee keer zoveel regen als in een gemiddelde augustusmaand, maar omdat de meeste regen op een zestal dagen viel, was er tussendoor veelvuldig ruimte voor de zon. Augustus was met 18,0 °C (normaal ca. 16,6 °C) veruit de warmste maand van het jaar …

Over de herfst hadden we voor mijn gevoel niet echt te klagen. In oktober kwam de regen weliswaar met bakken uit de lucht, maar daar stond tegenover dat september en november tamelijk droog verliepen. Eind september verliep winderig, maar een zware herfststorm bleef uit. In fotografisch opzicht had de herfst met zon, buien en mist veel te bieden. De herfsttinten lieten zich pas laat zien, maar toen ze er eenmaal waren, was het een lust voor het oog. En dat kan ook gesteld worden voor het veelbelovende begin van de nieuwe winter. Vanaf Sinterklaasavond was een deel van Fryslân enkele dagen getooid met een fotogeniek laagje sneeuw …

Ter afronding nog even dit: het betreft hier een persoonlijk weeroverzicht, waarbij geen gebruik is gemaakt van geijkte apparatuur.
In ons tuintje is de gemiddelde temperatuur in 2012 uitgekomen op 9,5 °C. Daarmee was het jaar 0,4 graden warmer dan het langjarig gemiddelde over de periode 1971-2000. Bij het KNMI in De Bilt kwam de gemiddelde temperatuur uit op 10,3 °C, 0,5 graden boven het langjarig gemiddelde over de periode 1971-2000.

Over de laatste 10 jaar (ja, zo lang verricht ik mijn waarnemingen al) is de gemiddelde temperatuur in ons tuintje uitgekomen op 10,0 °C, en dat is dan toch 0,9 °C hoger dan het langjarig gemiddelde over 1971-2000. Bij het KNMI komt de gemiddelde temperatuur over de laatste 10 jaar uit op 10,5 °C, en dat is 0,7 °C hoger dan het langjarig gemiddelde over 1971-2000 …

De weken rond de jaarwisseling zijn het bespreken niet waard. Voorlopig lijkt de mistroostige en grijze periode waar we momenteel in zitten nog wel even voort te duren, maar we hebben vorig jaar in februari kunnen zien hoe snel de situatie kan veranderen. Wie weet wat er de komende weken nog kan gebeuren …

Voor de korte termijn durf ik wel te voorspellen dat “De lange witte winter” morgen weer op dit weblog zal toeslaan. Het is niet het mooiste en meest interessante deel, maar ja … ook in die lange witte winter was het niet alle dagen feest .

Alweer een grijze en trieste dag. Ik ben er niet blij mee, maar het stelt me wel in de gelegenheid om het weerbeeld van oktober eens op een rijtje te zetten, want ik blijf vandaag lekker binnen …

De eerste week van oktober verliep met ruim 61 mm neerslag ronduit nat. Daarna volgden vijf zo goed als droge dagen, die door de boeren volop werden benut om maïs, aardappelen of een laatste snede gras te oogsten …

Vanaf 12 oktober volgde er opnieuw een week waarin er de nodige regen viel. In een veelal grijs landschap begonnen de bomen langzaam hun kleurige herfstdracht te tonen, sfeervol, maar niet echt sprankelend …

In totaal heb ik in ons tuintje in oktober 128 mm regen afgetapt, tegen normaal zo’n 74 mm. Bij het KNMI in De Bilt werd 103 mm afgetapt. De regionale verschillen in neerslagsommen waren groot. In een brede kuststrook viel meer dan 100 mm regen. Zeer lokaal liep de neerslagsom daar zelfs op tot 195 mm. In een strook van Brabant naar Groningen was het deze maand het droogst. Plaatselijk werd niet meer dan 55 mm geregistreerd. Van de KNMI-stations was Hoek van Holland het natst met 174 mm en Volkel het droogst met 69 mm …

Als gevolg van het wisselende weerbeeld verschenen er in oktober verschillende keren halo’s en bijzonnen in de lucht. Ook nu kondigden deze optische verschijnselen steeds weer een weersverandering aan die het weerbeeld niet ten goede kwam …

Met het dalen van de temperaturen verschenen er in oktober weer steeds meer ganzen in de lucht, allemaal op weg naar de landerijen in het midden en westen van Fryslân, waar ze waarschijnlijk ook dit jaar weer in groten getale de winter door zullen brengen …

In ons tuintje is de gemiddelde temperatuur in oktober uitgekomen op 10,1 ºC, dat komt vrijwel overeen met het langjarig gemiddelde van 9,9 ºC in de periode 1971-2000. Vooral de derde week van oktober verliep zacht, op 19 oktober heb ik met 20,2 ºC nog een warme dag kunnen noteren …

Na deze zachte periode daalden de maximumtemperaturen tot onder de 10 graden en liep de minimumtemperatuur terug tot vlak boven het vriespunt. Op de 28e vroor het in de ochtend in het oosten van het land matig. Het KNMI-station Twenthe noteerde met -6,4 °C de laagste temperatuur van de maand …

In ons tuintje bleef de minimumtemperatuur drie nachten achtereen vlak boven het vriespunt steken. Op de Friese zandgrond werd tegen het eind van de maand hard gewerkt om de geoogste aardappelen te voorzien van een lekker warme winterjas. Hopelijk waren ze net op tijd …

Wat mij betreft mag het zo langzamerhand wel wat gaan winteren, want ik ben intussen wel klaar met het naargeestige en trieste herfstweer van de laatste weken.

Gistermiddag heb ik een ritje rond De Deelen gereden …

Tussen de buien door koersend wist ik het op een minuut of vijf na droog te houden …

Er waren voortdurend boeiende wolkenpartijen te zien …

Diverse malen zag ik een aambeeldwolk verschijnen, die langzaam maar zeker weer verwaaide …

Ook waren er regelmatig mooie wolkenstraten te zien …

Zon, wind en wolken voerden in eendrachtige samenwerking vaak een prachtig lichtspel op …

Augustus ging stralend van start met een dag waarop in ons tuintje de zomerse waarde van 25 graden net niet werd bereikt. Desondanks was het een uitgelezen dag voor een rondrit bij het Wad in de buurt van Paesens-Moddergat, die me welgeteld tien dagen blogplezier heeft opgeleverd …

Na die mooie eerste dag volgde een periode met wisselvallig weer, waarin regelmatig buien met onweer en hagel over het land trokken. Plaatselijk zorgden de buien voor veel overlast, zo werd op 4 augustus het Dicky Woodstock Festival bij Steenwijkerwold getroffen door een valwind, die een ravage aanrichtte op het festivalterrein. De temperaturen bleven in de eerste decade net onder of rond het langjarig gemiddelde steken. Het had er alle schijn van dat het weerbeeld van juni en juli zou worden voortgezet, niets wees op stabiel zomerweer …

Uiteindelijk volgde er toch een stabielere periode, waarin echt zomerse temperaturen werden bereikt, en waarin het voor de verandering ook eens twee weken achtereen weinig of niet regende. Het is alleen zo jammer, dat het dan meteen weer zo doorslaat. In het weekend van 18 en 19 augustus werd het overal in ons land tropisch warm. In ons tuintje was het op die dagen resp. 30,9 °C en 32,5 °C. Landelijk werd de hoogste temperatuur genoteerd bij het KNMI station Ell, daar werd het die zondag 36,7°C, de hoogste temperatuur die dit jaar in ons land is gemeten …

In ons tuintje heb ik in augustus 28 warme dagen (maximum 20°C of hoger), 5 zomerse dagen (maximum 25°C of hoger) en 2 tropische dagen (maximum 30°C of hoger) kunnen noteren. Daarmee mogen we helemaal niet klagen, want over de periode 1971-2000 hadden we in augustus gemiddeld 20 warme, 6 zomerse en 1 tropische dag …

Augustus was ook de maand waarin er hier in de omgeving eindelijk eens wat andere vlinders te zien waren dan witjes. En met dank aan het zonnige weer had ik op 10 augustus op de Merskenheide weer eens een ontmoeting met een adder …

Volgens het KNMI viel er in augustus over het land gemiddeld 82 mm regen, dat komt aardig overeen met het langjarig gemiddelde van 78 mm. Maar er waren grote regionale verschillen, in de laatste decade van de maand volgden er vooral in het noorden opnieuw zware buien. Vooral het weekend van 25 en 26 augustus was erg buiïg, in ons tuintje viel alleen op die zondagochtend al 57 mm. In totaal heb ik in augustus in ons tuintje 147 mm neerslag afgetapt, terwijl het langjarig gemiddelde over de periode 1971-2000 60 mm was …

In het noorden van Fryslân en Groningen viel nog veel meer regen, plaatselijk viel er in dat weekend ruim 100 mm. Voor diverse aardappelboeren op de Friese klei lijkt de oogst verloren te zijn, omdat de aardappelen meer dan 24 uur onder water hebben gestaan, waardoor ze gaan rotten. Van de KNMI stations noteerde Leeuwarden in augustus de hoogste neerslagsom: 161 mm …

Augustus was een maand die in onze omgeving twee gezichten toonde: enerzijds was het een erg natte maand, maar het was ook een zonnige maand met veel warme dagen. Van een aantal van die warme dagen heb ik volop kunnen profiteren met een paar prachtige ritten langs het Wad en een paar mooie en gezellige vaartochtjes in De Wieden. De zonnige en warme kant van augustus zal zich ongetwijfeld ergens in mijn geheugen nestelen …

En intussen is september uit de startblokken gekomen met mooi nazomerweer, en dat verveelt me nog lang niet.