Lichtlijnig

Vorig jaar begon ik mijn overzicht van de winter van 2008-2009 met: “De winter van 2008-2009 gaat de boeken in als de koudste winter in twaalf jaar. Maar was die winter eigenlijk wel zo bijzonder?”

De gemiddelde temperatuur over de drie wintermaanden kwam toen landelijk uit op 2,2 °C tegen 3,3 °C normaal. In ons tuintje kwam ik toen uit op 1,7 °C tegen normaal 2,6 °C. Nu een jaar later de meteorologische winter van 2009-2010 achter ons ligt, kunnen we stellen dat de winter van 2008-2009 eigenlijk helemaal niet zo bijzonder was. In afgelopen winter is de gemiddelde temperatuur in ons tuintje uitgekomen op -0,4 °C. Bij het KNMI in de Bilt was de gemiddelde temperatuur 1,1 °C …

In fotografisch opzicht begon de winter op 1 december 2009 met een topdag. Bij het Nannewiid was ik samen met Johan getuige van een bijzondere zonsondergang, waarbij de kleur blauw de boventoon voerde, het blauwe uur …

Tot half december bleef de temperatuur ruim boven het langjarig gemiddelde, maar daar kwam verandering in onder invloed van een sterk hogedrukgebied ten noorden van ons land. Vanaf 14 december regeerde Koning Winter met tempraturen die voortdurend ruim onder het langjarig gemiddelde lagen …

In ons tuintje heb ik 68vorstdagen (minimumtemperatuur lager dan 0,0 °C) kunnen noteren, tegen normaal ca. 40. Zeven maal kwam het tot strenge vorst (normaal 4) en ik heb 31 ijsdagen (maximumtemperatuur lager dan 0,0 °C) geteld, normaal zijn dat er ca. 11 …

Landelijk waren de verschillen weer groot in ons kleine landje. Van noordoost naar zuidwest liepen de gemiddelde temperaturen op de KNMI-stations uiteen van – 0,2 °C in Eelde tot 2,4 °C in Vlissingen …

Resumerend kan worden gesteld dat de winter van 2009-2010 de koudste was in 14 jaar. Zo ver gaat mijn meetreeks nog niet terug, maar het is in ons tuintje toch wel duidelijk de koudste winter sinds 2003 …

Ondanks alle kou was het geen ouderwetse schaatswinter. Vooral in het noorden gooide sneeuwval regelmatig roet in het eten. In de ochtend van 17 december konden we een eerst pak sneeuw van bijna 40 cm verwelkomen …

Daarna kregen we nog een aantal zeer sneeuwrijke dagen, waaronder 20 december met ruim 10 cm sneeuw en een sneeuwjacht in het weekend van 9 en 10 januari, die plaatselijk sneeuwduinen van een meter deed ontstaan. Gemiddeld werden er over het land 42 dagen met een sneeuwdek geteld. Het langjarig gemiddelde bedraagt 13 sneeuwdekdagen. In het noordoosten van het land lag er plaatselijk zelfs op 55 dagen sneeuw. Een dergelijk groot aantal sneeuwdekdagen was in meer dan 30 jaar, sinds de winter van 1979, niet meer voorgekomen. In ons tuintje was het laatste restje sneeuw pas na 69 dagen verdwenen …

Ik had de schaatsers graag wat meer ijspret gegund, maar voor mij als amateurfotograaf was het met alle sneeuw een geweldige winter. Onlangs hoorde ik een weblogger verzuchten dat ze nog nooit zo weinig had gefotografeerd als in de afgelopen winter. Voor mij was het omgekeerde het geval. Ik heb mijn foto’s niet geteld, maar dat zijn er over de periode december – februari naar schatting 2200, en daar komen dan nog de video-opnamen bij. De meest bijzondere video-opname is voor mijn gevoel wel die van de poolsneeuw op 8 januari …

Intussen heb ik het grootste deel van mijn foto- en videomateriaal van de afgelopen winter onder de titel “De lange witte winter” verwerkt tot een inmiddels 16-delige serie films, die ieder 8 tot 10 minuten duren. De beelden laten zich ook nu weer wonderwel combineren met – deels speciaal voor de winter gecomponeerde – muziek van Johan. Misschien zet ik deze serie nog wel eens op YouTube, zodat een ieder daar t.z.t. van mee kan genieten …

En intussen gaat de astronomische winter gewoon door waar de meteorlogische winter was gestopt, met lichte vorst en af en toe wat lichte (natte) sneeuw …
Als we Piet Paulusma mogen geloven, dan laat het aangename voorjaarsweer nog even op zich wachten: “De echte lente laat door de koude start nog even op zich wachten. In de tweede helft van maart of eind maart verwacht ik de overgang naar lentetemperaturen. Ik verwacht vervolgens dat april wisselvallig zal verlopen, maar wel aan de warme kant en mei kan ook een te warme maand worden met flink wat zon.”

Er lijkt maar geen eind te komen aan de lange, koude winter, die al heel wat slachtoffers heeft geëist.

Voor sommigen was het ijs lange tijd te dik, waardoor hun voedsel onbereikbaar was. Als gevolg daarvan heeft deze reiger intussen zelf gediend als voedsel …

Voor anderen was het ijs op zeker moment wat te dun. Dit schaap heeft een tochtje vanuit zijn besneeuwde weiland op zoek naar wat voedsel moeten bekopen met de dood, toen hij door het ijs zakte …

We zijn allemaal toe aan het voorjaar, maar dat lijkt voorlopig nog even op zich te laten wachten …

In februari hebben we de zon nauwelijks gezien. Gelukkig is maart veelbelovend van start gegaan …

In february we have hardly seen the sun. Fortunately March made a promising start …

Dat resulteerde deze week in mooie Friese luchten …

As a result of that we had wonderful Frisian skies this week …

Wil je meer Skywatchfoto’s zien? Klik dan op het logo … Wanna see more Skywatch photos? Just click the logo …

Maak er een mooi weekend van! … – … Enjoy your weekend!

Ik heb mijn weercijfertjes van de afgelopen winter nog niet volledig uitgewerkt, maar duidelijk is wel dat het ook in ons tuintje een koude winter was. Het langjarig gemiddelde (1971-2000) ligt in ons tuintje ’s winters rond de 2,6 ºC. In de afgelopen winter ben ik uitgekomen op -0,4 ºC. Het verschil met de warme winter van 2007-2008 is enorm, toen kwam de gemiddelde temperatuur uit op 4,2 ºC. Dat heeft zo zijn gevolgen voor de natuur.

Onze prunus, die normaal gesproken ergens in april bloeit, laat op dit moment nog geen teken van leven zien …

Op 4 maart 2008 barstten de roze bloemetjes aan alle kanten open …

Ik ben benieuwd wanneer hij dit jaar gaat bloeien …

Februari was de derde koude wintermaand op rij. Aan het begin van de maand lagen de temperaturen nog rond de normale waarden, maar vanaf 8 februari werd het echt koud. Onder invloed van een hogedrukgebied ten noordwesten van ons land werd koude lucht aangevoerd vanuit het oosten. In ons tuintje heb ik  van 8 t/m 17 februari acht ijsdagen op rij kunnen noteren. De maximumtemperaturen lagen in die periode tussen -0,2 °C en -4,7 ºC. In de nachtelijke uren was er veelal sprake van lichte of matige vorst. Strenge vorst heeft zich in februari in ons tuintje net niet meer voorgedaan. De gemiddelde temperatuur is in ons  tuintje februari uitgekomen op 0,1 ºC, tegen een normaal gemiddelde van ongeveer 2,3 ºC …

Februari telde  8 ijsdagen, dagen waarop de maximumtemperatuur niet boven het vriespunt uit steeg, normaal zijn dat er ongeveer vier. Verder heb ik in februari 21 vorstdagen (dagen met een minimumtemperatuur lager dan 0,0 ºC) geteld, normaal zijn dat er ongeveer 14. Zeven maal ging het daarbij om matige vorst (tussen -5,0 ºC en -10,0 ºC) en 14 maal was er sprake van lichte vorst (tot -5,0 ºC).

Geheel in de lijn van deze winter was ook februari, behalve een koude maand, een witte maand. Normaal valt er in ons tuintje in februari gemiddel zo’n 44 mm neerslag. Dit jaar ben ik uitgekomen op 78 mm, en dat viel voor een belangrijk deel als sneeuw …

De laatste sneeuw dwarrelde in de nacht van 23 op 24 februari in ons tuintje neer. Een dag later was ons tuintje voor het eerst dit jaar na 70 dagen helemaal vrij van sneeuw. Of dat ook echt de laatste sneeuw van deze winter is geweest, dat is nog maar de vraag. Aan de meteorologische winter is op 1 maart een eind gekomen, maar de astronomische winter sputtert nog wat na. Het zou best eens kunnen, dat er aan het eind van de week nog weer eens wat sneeuw gaat vallen …